ANKARA KÖYLERİ...
Okuyucularım dikkat etmişlerdir uzunca bir süredir Ankara'ya dair cumhuriyetin ilk günlerine ilişkin bilgi ve belgeleri paylaşmaya özen gösteriyorum. Bu yazımda bu kez Ankara'nın köylerini yine döneme tanıklık eden insanların anılarından ve yazılı paylaşımlarından yapmak istiyorum. Seyyah Kandemir yine döneme ışık tutuyor. İyi okumalar diliyorum.
Vilâyetin her şeyinden az çok bahsederken köyleri hak- kında da bir kaç satır yazmak muvafık olacaktır. Bu yazılarımda köylerin içtimaî ve iktisadi değil tarihî vaziyetine dair bazı notlarımı kaydedeceğim.
Türk tarihi, için çok mühim olan meselelerden birisi de Oğuz Boylarının Anadolu’ya gelmeleri ve burada yerleşmeleri hadisesidir. Şimdiye kadar bu mesele üzerinde esaslı bir tetkik yapılamamıştır. Türk Yurdu ve «Türkiyat Enstitüsü Mecmuası» gibi bazı mecmualarda buna dair bir iki makale görmüştüm. Ben burada mevzuu tetkikten ziyade topladığım bazı notları kaydedeceğim. Ankara’nın tarihi ile uğraşıldığı bir sırada bu cihetin de dikkatle mütalâası lâzım gelmektedir.
Vilâyet dahilinde Oğuz Boylarının isimlerini taşıyan köyler şunlardır:
Ankara Merkez Kazasında: Bayındır, Peçenek, Çavundur, Dudurga, Yuva ve Zir Nahiyesinde: Imir (Eymür), İmir yaman, Balâ Kayı, Halka evli, (Ilka evli), Kargın, Kınık, Peçenek Köyleri. Ayaş Kazasında: Afşar, Güdül Nahiyesinde: Kayı Köyleri. Balâ Kazasında: Afşar, Emirler, Bayat Köyleri. Çubuk Kazasında: Büğdüz, Yukarı Çavundur, Aşağı Çavundur, Kar- kın, Yazır, Yuva Köyleri. Kalecik Kazasında: Afşar, Emirler, Kınık, Kargın. Keskin Kazasında: Emirli, Kargın, Yuva. Nallihanda: Eymür. Kızılcahamamda: İğdir, Bayat, Kayı ōren, Dere Bayındır, Tutmacı Bayındır. Yenice Bayındır, Dudurga, Kınık ve Şehler Nahiyesinde: Bayındır, Kınık Köyleri.
Bu Oğuz Köylerinden başka bir takım köylerinde isimleri dikkate değer. Meselâ: Ankara Merkez Kazasında Tatlar, Araplar, Kureyş, Lezki isimli köyler, Haymanada ve Kalecikte Halaçlı, Kalecikte ve şeyhler Nahiyesinde: Buğralar. Buğra, Elvan ve Ayaşta: İlhan isimli köyler. Bazı isimler fazlaca görünüyor: Timur atlı bir çok köy vardır. Kızılcahamamda Çırpan adlı bir köy vardırki, bu isimde Bulgaristanda da bir kasaba bulunmaktadır.
Bu sathi tetkiklerden çıkan ilk netice: Ankara Vilâyetinin çok mühim bir tarih malzemesi saklamakta olduğudur. Bir de bazı höyükler vardırki, buralarda bir takım eski köyler bulunuyor. Bu hoyüklü köyler de şunlardır: Zir Nahiyesinde: Kara höyük, Balâ kazasında: Şedit H., Kürt H, Polatlıda: Türk H., Yassı, H. Çubukta: Kara H. Haymanada: Bostan H., Hüyük Çergi, Kaleçikte: Kara H.,
Köylerimizin her birisinin kendisine mahsus bir tarihi vardır. Bu hususta çok esaslı tetkikler yapmak ister.
Kaynak: Ankara Vilayeti, Türkiye Seyahatnamesi No.1,Seyyah Kandemir, Ankara 1932