İstanbul’un önemli tarihi yapılarından Topkapı Sarayı’nda kültürel mirasın korunması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla yürütülen çalışmalar kapsamında Darphane-i Amire yerleşkesi yeniden hayat buldu. Milli Saraylar Başkanlığı tarafından yürütülen restorasyon ve yeniden işlevlendirme çalışmalarıyla, uzun yıllar bakımsız kalan ve bazı bölümleri yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya olan tarihi yapılar, özgün mimarileri korunarak müze kompleksine dönüştürüldü.
Yaklaşık 17 bin metrekarelik alana yayılan yerleşkede Milli Saraylar Porselen, Hüsn-i Hat, Esliha-i Hümayun, Darphane ve Endüstri Araçları ile Harita müzeleri ziyaretçilerin beğenisine sunulacak. Farklı dönemlere ait eserlerin sergileneceği kompleks, sanat, askeri tarih, bilim ve üretim kültürünü aynı çatı altında bir araya getirecek.
Darphane-i Amire’de 7 yıllık restorasyon tamamlandı
Osmanlı Devleti’nin para basım faaliyetlerine ev sahipliği yapan tarihi Darphane-i Amire yerleşkesinde gerçekleştirilen restorasyon çalışmaları 7 yıl sürdü. Milli Saraylar Başkanlığı tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında kompleksteki 17 binanın her biri, mevcut durumlarına göre farklı yöntemlerle restore edildi.
Bazı yapıların çalışmalara başlandığında yalnızca dört duvarının ayakta kaldığını belirten Milli Saraylar Başkanı Yasin Yıldız, özellikle Silah Müzesi ve Darphane müzelerinin bulunduğu bölümlerdeki binaların büyük ölçüde yıprandığını ifade etti. Yerleşkenin alt kotunda bulunan 14 ve 15 numaralı, çok amaçlı galeri olarak kullanılacak yapıların da yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu aktaran Yıldız, restorasyon sürecinin bütüncül bir yaklaşımla tamamlandığını belirtti.
Tarihi yapıların yalnızca onarılmasının yeterli olmadığını, yeniden işlev kazandırılmalarının da önem taşıdığını vurgulayan Yıldız, çalışmaların uzman ekipler ve yerli-yabancı danışmanların katkılarıyla yürütüldüğünü kaydetti.
Beş müzede 10 bin 300 eser sergilenecek
Darphane-i Amire yerleşkesinde oluşturulan 5 müze, Milli Saraylar koleksiyonlarından seçilen binlerce eseri bir araya getirecek. Yaklaşık 5 bin 300 porselen parçasının yer aldığı Porselen Müzesi, kompleksin en büyük müzesi olacak. Çin’den Avrupa’ya ve yerli üretimlere uzanan koleksiyon, farklı dönemlerin porselen sanatını yansıtacak.
Silah Müzesi’nde yaklaşık 2 bin 500 eser ziyaretçilerle buluşacak. Yaklaşık 1.500 yıllık bir zaman dilimini kapsayan koleksiyon, askeri tarih açısından önemli parçaları bir araya getirecek. Hüsn-i Hat Müzesi’nde ise iki binada ve 10 salonda yaklaşık 2 bin hat eseri sergilenecek. Türk hat sanatının önemli örneklerini bir araya getiren koleksiyonun, ziyaretçilere zengin bir kültürel deneyim sunması hedefleniyor.
Darphane ve Endüstri Araçları Müzesi’nde yaklaşık 500 eser yer alacak. Özellikle sanayi devrimi sonrasında Avrupa’dan getirilen darphane araçlarının yanı sıra tarihi yapılarda günümüze ulaşan fırınlar ve döküm istasyonları da ziyaretçilere gösterilecek. Harita Müzesi’nde ise farklı dönemlere ait haritalar sergilenecek. Milli Saraylar Başkanı Yasin Yıldız, açıklamasında bu müzede 200 eserin bulunduğunu belirtti.
Beş müze, iki galeri ve bir araştırma merkezi bir arada
Darphane Müzeler Kompleksi, yalnızca eserlerin sergilendiği bir alan olmayacak. Yerleşkede 5 müzenin yanı sıra 2 galeri, 1 araştırma merkezi ve Topkapı Sarayı’nın el yazma kütüphanelerinin de bulunması planlanıyor. Milli Saraylar Başkanı Yasin Yıldız, tarihi mirasın yeniden ayağa kaldırılmasının Türkiye’nin kültürel geleceği açısından büyük önem taşıdığını belirterek kompleksin farklı işlevleri bir araya getiren bir müze adası olarak tasarlandığını ifade etti.
Yıldız, bilim kurulunun katkılarıyla yapıların yeni işlevlerinin belirlendiğini ve ortaya çıkan kompleksin Türkiye’de bir ilk niteliği taşıdığını dile getirdi. Restorasyonun yanı sıra tarihi yapıların kültürel ve bilimsel faaliyetlerle yaşatılmasının da hedeflendiğini vurguladı.
Açılış 24 Ekim’de, ziyaretler 25 Ekim’de başlayacak
Darphane-i Amire yerleşkesindeki 5 müzenin açılış töreninin, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla 24 Ekim’de saat 14.00’te gerçekleştirilmesi planlanıyor. Törenin ardından müzeler, 25 Ekim’den itibaren ziyaretçilere açılacak.
Yedi yıllık restorasyon sürecinin tamamlanmasıyla yeniden işlev kazanan tarihi yerleşke, binlerce eseri ziyaretçilerle buluştururken Topkapı Sarayı’nın kültürel ve tarihi zenginliğine de yeni bir halka ekleyecek. Osmanlı döneminin üretim mirasını sanat, bilim ve askeri tarihle bir araya getiren kompleksin, hem yerli hem de yabancı ziyaretçiler için önemli bir kültür durağı olması bekleniyor.
