Prekaryanın Tarihçesi ve Tanımı
yüzyılın ortalarında, işçi sınıfının haklarını koruyan sendikalar kapitalistler tarafından kabul edilmek zorunda kalmıştı. Ancak Sovyetler Birliği'nin çöküşüyle birlikte, Soğuk Savaş sona erdikten sonra kapitalist dünya, işçi haklarını aşındırmaya başladı.
Bu süreç, günümüzde, güvencesiz, geçici ve düzensiz işlerde çalışan "prekaryaların" ortaya çıkmasına yol açtı. Prekarya, iş güvencesi, sosyal haklar ve iş istikrarı gibi temel unsurlardan mahrum olan bir sınıf olarak tanımlanıyor.
İngiliz profesör Guy Standing, “Prekarya: Yeni Tehlikeli Sınıf” adlı kitabında, prekaryayı küreselleşmenin bir sonucu olarak tanımlıyor. Standing, prekaryanın giderek büyüyen ve sınıf olamayan bir grup olduğunu, eğer gerekli müdahale yapılmazsa, sağcı ve faşizan hareketlerin etkisi altına girebileceğini belirtiyor. Prekaryanın bir an önce devlet karşısına taleplerle çıkması gerektiğini vurguluyor.
Prekaryanın Özellikleri
Prekaryanın en belirgin özelliği, iş güvencesizliğidir. Çoğu prekarya, plazalarda, marketlerde, çağrı merkezlerinde, cafelerde ve diğer düşük ücretli sektörlerde çalışıyor ve sosyal güvenlikten yoksun bir şekilde hayatta kalmaya çalışıyor. Sürekli iş kaybetme korkusuyla yaşarken, çoğu birey kendi işini kurma hayalini taşıyor, ancak başarılı olabilenler çok az.
Guy Standing, prekaryayı “küreselleşmenin çocuğu” olarak tanımlıyor. Bu grup, eğitimli ve yüksek diplomalı bireylerden oluşmasına rağmen, iş bulma konusunda zorlanıyor. Birçok kişi, iş bulamayacağını bildiğinden, daha fazla eğitim almak ve daha fazla sertifika edinmek için yıllarca zaman harcıyor. Ancak bu çabalar çoğu zaman sadece CV'lerini süslemekten öteye gitmiyor.
Prekarya ve Kapitalizm
Kapitalizm, düşük ücretli ve geçici iş gücü ihtiyacını karşılamak için göçmenleri de prekaryanın karşısına çıkarıyor. Bu durum, emek piyasasını daha da ucuzlatıyor ve iş güvenliği, sosyal haklar talep edilemez hale geliyor. Prekaryanın işsizlik korkusu nedeniyle, bu taleplerin hiçbiri gündeme gelmiyor.
Prekarya, çoğunlukla, iş bulmak için mücadele eden, ama geçici işler ve düşük maaşlarla hayatını sürdüren bir grup. Pek çok prekarya, iş bulma sürecinde yalnızdır ve iş yaşamında birbirleriyle bağlantısı yoktur. Bu grup, yalnızca kendileri için daha iyi bir iş ve daha yüksek maaşlar hayal ederken, örgütlenme ve dayanışma konusunda zorlanmaktadır.
Prekaryanın Geleceği
Prekaryanın geleceği, belirsiz ve risklidir. Kapitalizmin iş gücüne dayalı üretim yapısı, daha az güvenceli ve daha geçici işlerin yaygınlaşmasına neden oluyor. Ancak, kapitalizmin dayattığı bu belirsiz ve güvencesiz yapıya karşı kolektif bir hareketin oluşması gerektiği de göz ardı edilemez. Bu anlamda, prekaryanın birleşmesi ve kendi hakları için sesini yükseltmesi büyük bir önem taşıyor.
Prekarya, özellikle eğitimli, yüksek diplomalı gençler arasında yaygınlaşıyor. Bu durum, kapitalizmin sunduğu sahte vaatlerin ve iş güvencesizliğinin bir sonucudur. Bu gençler, iş hayatına atılmadan önce eğitimlerini tamamlamaya çalışırken, gerçek iş dünyasıyla yüzleşmeye başladıklarında hayal kırıklığına uğrayabiliyorlar.
Kaynak: ekşi şeyler