Avrupa’nın en hızlı büyüyen füzyon enerjisi girişimlerinden Proxima Fusion, güvenilir ve sürekli çalışacak şekilde tasarlanmış ticari bir füzyon enerji santrali için dünyanın ilk entegre konseptini duyurdu. Şirket ve ortaklarının hazırladığı hakemli makale, Fusion Engineering and Design dergisinde yayımlandı.
“Stellaris” adı verilen konsept, ticari bir füzyon santraline giden en umut verici yol olarak gösterilen yarı izodinamik (QI) yıldızlayıcı tasarımlarını temel alıyor. Çalışma, yüksek sıcaklıktaki süper iletken (HTS) mıknatıslar ve gelişmiş hesaplamalı optimizasyon tekniklerinden yararlanarak güç üretimi için fizik performansı ile mühendislik kısıtlamalarını dengeleyen yüksek alanlı bir stellarator tasarımı ortaya koyuyor.
Wendelstein 7-X’in mirası
Stellaris tasarımı, Almanya’daki Max Planck Plazma Fiziği Enstitüsü (IPP) tarafından yürütülen ve dünyanın en gelişmiş QI yıldızlayıcı prototipi olarak kabul edilen Wendelstein 7-X deneyinin sonuçlarına dayanıyor. Alman Federal Hükümeti ve Avrupa Birliği tarafından 1,3 milyar euronun üzerinde fon sağlanan W7-X, rekor kıran performansıyla dikkat çekmişti.
Stellaris çalışması, Proxima Fusion mühendisleri ile IPP bilim insanları arasındaki kamu-özel sektör ortaklığının ürünü olarak hayata geçirildi. IPP’nin ilk spin-out şirketi olan Proxima Fusion, farklı sektörlerden mühendis ve bilim insanlarını bir araya getirerek simülasyon odaklı bir mühendislik yaklaşımı benimsiyor.
Daha küçük, daha güçlü reaktör
Stellaris’in, daha önce tasarlanan stellarator elektrik santrallerine kıyasla birim hacim başına çok daha yüksek güç üretmesi hedefleniyor. Yüksek sıcaklıkta süper iletken mıknatısların sağladığı güçlü manyetik alan sayesinde reaktör boyutunun küçültülmesi planlanıyor. Daha küçük reaktörlerin daha hızlı inşa edilebileceği, daha verimli çalışacağı ve maliyet avantajı sağlayacağı belirtiliyor.
Konsept tasarımın yalnızca günümüzde mevcut malzemelere dayanması, mevcut tedarik zincirlerinin genişletilmesiyle inşa edilebilir olmasını mümkün kılıyor. Stellaris’in elektromanyetik, yapısal, termal ve nötronik simülasyonlarla tüm temel fizik ve mühendislik kısıtlamalarını aynı anda karşılayan ilk QI stellarator tabanlı enerji santrali tasarımı olduğu ifade ediliyor.
Tasarımın öne çıkan teknik özellikleri arasında enerji üretimi için optimize edilmiş manyetik alan yapısı, tam güçte oluşan kuvvetleri taşıyabilecek destek sistemleri, HTS teknolojisinin yüksek alanlı stellaratorlara entegrasyonu ve karmaşık geometriye uyarlanmış nötron battaniyesi konsepti yer alıyor.
2031 hedefi: Net enerji üretimi
Şirket, 2027 yılında Stellarator Model Coil (SMC) demo mıknatısı ile HTS teknolojisini test etmeyi, 2031’de ise “Alpha” adlı gösteri stellaratoru ile net füzyon enerjisi üretimini göstermeyi hedefliyor. 2030’lu yıllarda şebekeye sınırsız, güvenli ve temiz füzyon enerjisi sağlanması amaçlanıyor.
Proxima Fusion yetkilileri, artan küresel enerji talebi ve Avrupa’nın enerji güvenliği ihtiyacı doğrultusunda füzyon enerjisinin stratejik önemine dikkat çekerek Stellaris’in ticari füzyon santrallerine giden yolda önemli bir eşik olduğunu vurguladı.
Haber, Business Wire’ın geçtiği bilgilere dayanılarak hazırlanmıştır.
