İngiltere merkezli dünyaca ünlü ekonomi dergisi The Economist, Türkiye sermaye piyasalarında son dönemde yaşanan yatırım fonu ve hisse senedi dalgalanmalarını kapsayıcı bir analizle kaleme aldı. Bazı fon ve hisse senetlerinde görülen fahiş yükselişlerin ardından yaşanan sert çöküşün finans piyasalarına olan güveni zedelediğini belirten yayın organı, krizin yüz binlerce yatırımcıyı ve Türkiye’nin uluslararası finans merkezi olma hedeflerini tehdit ettiğini aktardı.
"Gerçek Olamayacak Kadar İyi" Getiriler Ve İki Günde 30 Milyar Dolar Kayıp
The Economist analizinde, piyasada yaşanan olağandışı fiyat hareketlerinin boyutuna dikkat çekildi. Bazı portföy yönetim şirketlerinin sunduğu getirilerin "gerçek olamayacak kadar iyi" olduğu ifade edilirken çarpıcı örneklere yer verildi:
Aşırı Değer Artışları: Tera'nın ana fonunun üç yılda yüzde 60 binin üzerinde değer kazandığı, Destek Finans Faktoring’in ise halka arzından yaklaşık 17 ay sonra hisse fiyatındaki yüzde 7 binlik artışla borsanın ikinci en büyük şirketi konumuna geldiği kaydedildi.
Çıkış Engelleri Ve Ponzi İddiası: Süreç içerisinde nakde geçmek isteyen yatırımcılara ödeme yapmakta zorlanıldığı ve bir yetkilinin sistemi "Ponzi benzeri" bir düzenek olarak tanımladığı iddiaları aktarıldı.
Piyasa Değerinde Dev Düşüş: Borsa ana endeksinin 16 Eylül'de yüzde 5'ten fazla gerilediği ve iki gün içinde piyasa değerinden yaklaşık 30 milyar doların silindiği vurgulandı.
SPK’dan 131 Fona Tasfiye Kararı: 450 Bin Yatırımcı Bekleyişte
Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) ağustos ayı sonunda fonların tek bir şirket hissesinde piyasayı köşeye sıkıştıracak büyüklükte pozisyon almasını önlemek adına yeni kurallar getirdiği belirtildi. Fon yöneticilerinin bu kurallara uymak için ellerindeki hisseleri hızla satmaya başlamasıyla fiyatların çöktüğü ve çıkış kapılarının kapandığı ifade edildi.
SPK’nın toplamda yaklaşık 18 milyar dolarlık varlığa sahip 131 yatırım fonunu tasfiye etme kararı almasının krizin derinliğini gösterdiği vurgulanırken, en az 450 bin yatırımcının varlıklarını geri alabilmek için uzun süreli bir bekleme riskiyle karşı karşıya kaldığı bildirildi.
MSCI’dan "Sınır Piyasa" Uyarısı: Statü Düşebilir
Dergi ayrıca Türkiye’nin uluslararası piyasalardaki yeri konusunda endeks sağlayıcısı MSCI’ın uyarılarına dikkat çekti. Düzenleyici kurumların adım atmaması durumunda MSCI’ın Haziran ayında Türkiye’yi "gelişmekte olan piyasa" statüsünden "sınır piyasa" (frontier market) statüsüne indirebileceği yönünde sinyal verdiği aktarıldı. Böyle bir kararın Türkiye’yi Tunus ve Romanya gibi daha küçük ekonomilerin yer aldığı kategoriye taşıyabileceği altı çizildi.
Kaynak: T24 Haber Merkezi
