Yaklaşık 18 milyon öğrenci, 2025-2026 eğitim öğretim yılının ilk yarısını tamamlayarak yarıyıl tatiline çıktı. Yarıyıl tatili, çocuklar ve ergenler için dinlenme ve yenilenme fırsatı olarak görülse de ruh sağlığı açısından dikkat edilmesi gereken önemli riskleri de beraberinde getiriyor.
Eğitim uzmanları anne ve babaları tatilde çocuklarına karşı neler yapması ve nasıl davranması konusunda uyarılarda bulunuyor.
Uzmanların gözlemlerine göre, günlük rutinlerin ani şekilde bozulması, okul düzeninin ortadan kalkması, uyku–uyanıklık döngüsündeki kaymalar ve ekran kullanımındaki artışın, özellikle psikiyatrik hassasiyeti bulunan çocuk ve ergenlerde duygusal ve davranışsal zorlanmaları artırabildiğini ortaya koyuyor.
Ruh sağlığı uzmanları, yarıyıl tatili sürecinde klinik başvurularda belirgin bir artış yaşandığına dikkat çekerek, ailelerin bu dönemi bilinçli ve dengeli şekilde yapılandırmasının önemine vurgu yapıyor.
Uzmanlara göre okul, çocuklar ve ergenler için yalnızca akademik kazanımların sağlandığı bir ortam değil; aynı zamanda sosyal ilişkiler, sorumluluk duygusu ve psikolojik denge açısından da önemli bir koruyucu faktör. Okul düzeninin geçici olarak ortadan kalkması, özellikle yapı ve sınır ihtiyacı yüksek olan çocuklarda kaygı, huzursuzluk ve davranış sorunlarını tetikleyebiliyor.
Aile İçi Çatışmaların Artması
Yarıyıl tatilinde aile bireylerinin uzun süre aynı ortamda bulunması, iletişim sorunlarını ve çatışmaları artırabiliyor. Günlük rollerin ve bireysel alanların belirsizleşmesi, çocuklarda içe kapanma ya da öfke patlamalarına yol açabiliyor.
Uyku Düzeninin Tamamen Bozulması
Tatil sürecinde uyku düzeninin kontrolsüz şekilde değişmesi, çocuk ve ergenlerin biyolojik ritmini olumsuz etkiliyor. Uzmanlar, uyku saatlerinin ani değil kademeli olarak esnetilmesini; sabah gün ışığına maruz kalınmasını, akşam saatlerinde ekran kullanımının azaltılmasını ve yatmadan önce sakinleştirici rutinlerin oluşturulmasını öneriyor.
Ekran Süresinin Yanlış Yönetilmesi
Ekran kullanımının tamamen yasaklanması kadar sınırsız bırakılması da doğru bir yaklaşım değil. Amaç yasaklamak değil; süre ve içerik açısından kontrollü bir kullanım düzeni oluşturmak olmalı. Özellikle akşam saatlerinde ekran süresinin sınırlandırılması ve aileyle geçirilen zamanın ekransız olması, ruhsal denge açısından büyük önem taşıyor.
Tatilde Ders Çalışma Baskısı
Yoğun bir akademik dönemin ardından çocukları tekrar ders programına zorlamak, tatilin dinlendirici etkisini ortadan kaldırabiliyor. Uzmanlar, yarıyıl tatilinde günde 30–45 dakikayı geçmeyen kısa ve sürdürülebilir tekrarların yeterli olduğunu belirtiyor.
Sağlıklı Bir Yarıyıl Tatili İçin Doğru Yaklaşım
Uzmanlara göre yarıyıl tatilinin ruhsal açıdan sağlıklı geçirilebilmesi için esnek ancak öngörülebilir bir rutin oluşturulmalı. Tatilin tamamen kuralsız ya da aşırı yapılandırılmış olması yerine;
Düzenli uyku, kısa akademik tekrarlar, fiziksel hareket sosyal ve aile zamanı arasında dengeli bir yapı kurulması gerekiyor.
Bilinçli şekilde planlanan bir yarıyıl tatili, çocuk ve ergenlerin yalnızca dinlenmesini değil; ruhsal olarak güçlenerek yeni döneme daha sağlıklı başlamasını da sağlar.