Ana Sayfa Politika Ekonomi Röportaj - özel Haber Yerel Gündem Yaşam Spor Magazin Kültür-Sanat Eğitim Sağlık Bilim - Teknoloji Videolar
Malatya’da 5,2 büyüklüğünde deprem
Malatya’da 5,2 büyüklüğünde deprem
“ANKAPARK’A SAHİP ÇIKALIM”
“ANKAPARK’A SAHİP ÇIKALIM”
“Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü kendi personelinin hakkını koruyamıyor”
“Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü kendi personelinin hakkını koruyamıyor”
“455 bin 4-B’li kamu çalışanı 4-A’lı çalışan haline getirilmelidir”
“455 bin 4-B’li kamu çalışanı 4-A’lı çalışan haline getirilmelidir”
CHP'li Kaya: Okullar özel okul ücretleri ödensin diye mi açılıyor?
CHP'li Kaya: Okullar özel okul ücretleri ödensin diye mi açılıyor?

MUSTAFA AYDEMİR

Tren’de 66 Saat (3)
14 Ocak 2020 Salı

Gece geç vakit otelime döndüm, Lobide arkadaşlarımla biraz istirahatten sonra, odamda tatlı bir uykuya daldım. Sabah olduğunda güzel bir sohbet eşliğinde kahvaltımı yaptım. Ardından Kars’a yaklaşık 40-45 km mesafede Ocaklı köyü bitişiğinde bulunan ani harabelerine doğru gezi arkadaşlarımla birlikte yola çıktım.
Ani, 2016 yılı temmuz ayında UNESCO Dünya mirası listesine dâhil edilerek önemi tescil edilmişti.
Rehberimizin de harika anlatımıyla geldiğimiz Ani harabelerinde, surlar, kiliseler, kapılar, camiler ve diğer kalıntılar, akarsular yakındaki ermeni köyleri ve gözetleme kuleleri hemen gözümüze çarpmaya başladı. Arpaçay, Ermenistan sınırımızın belirlenmesinde ve şehrin su ihtiyacının giderilmesinde en önemli rolü olan Aras nehrinin bir koluydu. 
Öğrendiğimize göre; 4 farklı uygarlığa ev sahipliği yapan bu şehir, aynı zamanda tarihi ipek yolu üzerinde bulunuyordu. Ortaçağın en büyük ticaret merkezi ve zengin bir kentti. 
Ani’de Surların uzunluğu 4 bin 500 metre, yüksekliği ise yaklaşık 8 metreydi. Yedi girişi bulunan kentin en görkemli kapısı Aslanlı kapı, sağında, Çifte Beden Kapısı (Kars Kapısı), solunda ise Hıdırellez Kapısı vardı. Diğer kapılar Tatarcık,  Divin, ve batıya açılan tek kapısı ise Suyolu kapısıydı. 
Şehrin en yüksek kesiminde Urartuların yerleştiği iç kale bulunuyordu.
Burası, bir zamanlar uzun kervanların,  aylarca, gece gündüz ilerlediği İpek yolu üzerinde bulunan 100 bin nüfuslu Krallar Diyarıydı.
Ani’ye çağlar boyunca yerleşilmesinin iki önemli nedeni vardı. Bunlardan birincisi güvenlikti. Güneydoğusundan geçen Arpaçay ve vadisi, kuzeybatısından geçen Alacasu ve vadisi ile doğal olarak korunan bir coğrafyada yer alıyordu. Ani’nin kuzeydoğusunda Tatarcık, batısında Bostanlar deresi akmakta… 
90’lı yıllarda yaşanan Ermenistan depremi ile Büyük Katedral, Aziz Prkicth ve Keçeli kilisesi gibi binalar ağır hasar gördü.
Hoşgörü şehriydi. Binlerce yıldır cami, kilise ve Zerdüşt tapınağı yan yana duruyordu. Bu haliyle de saygınlığı olan bir din şehriydi.  “Bin bir kiliseli şehir” adıyla da anılıyordu. Kalıntıların çoğu İ.S. 8 ile 13. yüzyıllar arasına aitti… Aynı dönemde, altın yıllarını yaşayan şehir, sanat ve ekonomi yönünden de, adeta kültürel bir Rönesans’a da sahne olmuştu.
Ayrıca bu dönemde süren bazı savaşlar yüzünden ipek yolu güney kanadı güvensiz bir yola dönüşünce kervanlar mecburen Ani’den geçmeye başladı. Haliyle bu durum da şehir refahına büyük katkı sağladı.
Bazı krallar döneminde şehir surları onarılıyor, kiliseler inşa ediliyordu. O devirde bir mucize sayılacak şekilde şehir nüfusu yüz bine ulaştı. Bagratlı krallarla altın çağını yaşayan Ani “Kırk kapılı ve bin bir kiliseli Şehir” olarak da anılmaya başladı.
Ehil olmayan kişilerin eline kalan Ani’de taht kavgaları başlayınca 1035 yılında surların dibinde binlerce kişinin öldüğü bir iç savaştan sonra şehir yeniden kuruldu.
Malazgirt Savaşı’ndan yedi yıl önceydi. 1064 yılında 25 günlük bir kuşatmadan sonra Sultan Alparslan tarafından ele geçirilen Ani, Türklerin Anadolu’da fethettiği ve Malazgirt savaşına büyük katkı sağlayan ilk Türk şehri oldu. Yönetimi de bir Türk boyu olan Şeddadilere verildi. Büyük bir depremle tahrip olan şehir tekrar onarıldı. 
1072 yılında Şeddadoğullarından Ebul Şüca Manuçehr tarafından yaptırılan üç nefli caminin özellikle tavanı Selçuklu motifleri ile süslüydü.  Aynı zamanda caminin gözcü kulesi olarak da kullanılan 99 basamaklı minare Ani’nin önemini daha iyi anlatıyordu.
Ani 1239 yılında Moğollar tarafından istila edilince yakılıp yıkıldı ve talan edildi. Son darbeyi de 1319 yılında yaşanan büyük deprem vurunca terkedilmiş şehir görüntüsünden kurtulamadı. Her ne kadar ufak bir yerleşim yeri olarak kullanılmaya çalışılsa da eski itibarını kazanamadı.  Belki de en önemli neden denizciliğin dünya’ da gelişmesi nedeniyle değerini yitiren İpek Yolu’nun eski önemini kaybetmiş olmasıydı. 
Bir de Ani Harabeleri çevresinde 823 yapı ve mağara var. Bostan Deresi’nin iki yakasındaki tüf kayalıklara oyulan bu mağaralar ev gibi çok çeşitli amaçlarla kullanıldı. 100 metrekarelik birçok odadan meydana gelen bu “yer altı şehri” vaktinde saklanma yeri, depo, devasa bir kiler olarak kullanıldı. Girişi de resimli Kilise’nin hemen güneydoğusundaki ana kayanın altında bulunuyor. 
(Devam Edecek)

Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
ZAFER GAZETESİ
YAZARLAR
YİĞİT CANDEMİR
YİĞİT CANDEMİR
Kim Bilir Saat Kaç
MUSTAFA AYDEMİR
MUSTAFA AYDEMİR
Demirel’i anarken (7)
AHSEN ARAL UYAR
AHSEN ARAL UYAR
Zengin Her Zaman Haklıdır
Tüketicinin Sesi        -     FERDA HEKİMCİ
Tüketicinin Sesi - FERDA HEKİMCİ
Mutlu Bayramlar
AYHAN DEMİR
AYHAN DEMİR
Başkent Temsilcisinin Süper Lig Karnesi
FATMA GÜL ÖZDOĞAN
FATMA GÜL ÖZDOĞAN
“Arkadaşımın Evi Nerede?” Filminin Analizi
ÇOK OKUNANLAR
ARŞİV
ÇOK YORUMLANANLAR
Ana Sayfa Politika Ekonomi Röportaj - özel Haber Yerel Gündem Yaşam Spor Magazin Kültür-Sanat Eğitim Sağlık
KünyeHakkımızda KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri